تبلیغات Nuclear for peace...
دوشنبه 2 مرداد 1385
باز شدن بستهای پر از خالی!!!
متن كامل پیشنهاد گروه 1+5 و بیانیهی این گروه از سوی سفارت انگلیس منتشر شد

حمید رضا آصفی، سخنگوی وزارت خارجه امروز با اشاره به رسانهای شدن محتوی كامل بستهی پیشنهادی غرب در حالی آن را یك مبنای مورد قبول و مناسب برای كار دانست كه به اعتقاد بسیاری از كارشناسان و صاحب نظران، با نگاهی اجمالی به متن این پیشنهاد میتوان دریافت كه حقوق هستهیی ایران در آن نادیده گرفته شده و گروه 1+5 در آن چه كه به "بستهی پیشنهادی" نام گرفته، درمقابل حق صریح همهی كشورها و از جمله جمهوری اسلامی ایران از برخورداری از فناوری هستهیی وعدههای قبلی را به صورت مشروط، با ابهامات بسیار، فاقد ضمانت اجرایی و بدون برنامهی زمانبندی شدهی مشخص درباره عملی شدن آنها تكرار كردهاند.
آصفی درعین حال تصریح كرد:« درحال حاضر بسته باز شده و صاحب نظران نیز میتوانند به بررسی آن بپردازند و این مساله ادعای ما در خصوص وجود ابهام در بسته را تایید میكند.»
به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، آن چه در پی میآید متن كامل پیشنهاد پنج عضو دایم شورای امنیت به همراه آلمان است كه در تاریخ 16 خردادماه گذشته به ایران ارایه، و امروز از سوی سفارت انگلیس منتشر شده است:
«مبانی یك موافقتنامه درازمدت
هدف ما آن است كه روابط و همكاری با ایران را بر اساس احترام متقابل و برقراری اعتماد بینالمللی در ماهیت منحصرا صلحآمیز برنامهی هستهیی ایران، توسعه دهیم. ما سرآغاز تازهیی را برای مذاكرات در مورد یك توافق جامع با ایران پیشنهاد میكنیم. چنین موافقتنامهای در اختیار آژانس بینالمللی انرژی اتمی قرار خواهد گرفت و در یك قطعنامهی شورای امنیت بر آن صحه گذاشته خواهد شد.
جهت به وجود آوردن شرایط صحیح برای مذاكرات:
ما:
- حق ایران را در تولید انرژی هستهیی به منظور استفادهی صلحآمیز و مطابق با الزامات ان.پ.تی مورد تاكید دوباره قرار داده و در این راستا حمایت خود را از ایران در توسعهی یك برنامهی انرژی هستهیی غیر نظامی مورد تاكید دوباره قرار خواهیم داد؛
- تعهد خواهیم كرد كه فعالانه ساخت راكتورهای آب سبك در ایران را از طریق پروژههای مشترك بینالمللی مطابق با قوانین آژانس بینالمللی انرژی اتمی مورد حمایت قرار دهیم؛
- موافقت خواهیم كرد كه با شروع مجدد مذاكرات بحث دربارهی برنامهی هستهیی ایران را در شورای امنیت به تعلیق در آوریم.
ایران:
- متعهد خواهد شد كه كلیهی موارد باقیماندهی نگرانیهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی را در همكاری كامل با این آژانس مورد توجه قرار دهد؛
- كلیهی عملیات مربوط به غنیسازی و بازفرآوری را كه مورد راستیآزمایی آژانس بینالمللی انرژی اتمی قرار خواهد گرفت و طبق درخواست شورای حكام آژانس و شورای امنیت سازمان ملل متحد به حالت تعلیق درآورد و متعهد خواهد شد كه این وضعیت را در طول این مذاكرات همچنان ادامه دهد؛
- و اجرای پروتكل الحاقی را از سر گیرد.
حوزههای همكاریهای آینده كه در مذاكرات مربوط به یك توافق دراز مدت مورد بحث قرار
خواهد گرفت
هستهیی
ما قدمهای زیر را بر خواهیم داشت:
حقوق ایران در زمینهی انرژی هستهیی
- تصریح حق غیرقابل انتقال ایران در زمینهی انرژی هستهیی برای اهداف صلح آمیز بدون تبعیض و مطابق مطابق با مواد یك و دو ان.پی.تی و همكاری با ایران در مورد توسعهی یك برنامهی غیرنظامی انرژی هستهیی توسط ایران.
- مذاكره و اجرای یك توافقنامه همكاری هستهیی یوراتم - ایران
راكتورهای آب سبك
- حمایت فعالانه از ساخت راكتورهای آب سبك جدید تولید برق در ایران از طریق پروژههای مشترك بینالمللی مطابق با قوانین آژانس بینالمللی انرژی اتمی و ان.پی.تی با استفاده از آخرین فنآوری روز كه شامل صدور اجازهی انتقال مصنوعات و محصولات لازم و در اختیار گذاشتن فنآوری پیشرفته جهت حفاظت راكتورهای تولید برق در مقابل زلزله نیز میباشد.
- ارایه همكاری در مدیریت پسماند سوخت هستهیی و زبالههای رادیو اكتیو به روشهای مناسب.
پژوهش و توسعه در زمینهی انرژی هستهیی
- ارایهی یك برنامهی جامع همكاری در تحقیق و توسعه شامل امكان ارایهی راكتورهای تحقیقی آب سبك از جمله در زمینهی تولید رادیو ایزوتوپ، تحقیقات پایه و استفاده از انرژی هستهیی در علوم پزشكی و كشاورزی.
ضمانتهای سوخت
- دادن تضمینهای الزام آور حقوقی و چند لایهی سوخت به ایران، بر اساس:
*مشاركت به عنوان یك شریك در یك تاسیسات بینالمللی در روسیه جهت ارایهی خدمات غنیسازی در تامین یك منبع قابل اطمینان سوخت برای راكتورهای هستهیی ایران موكول به نتایج مذاكرات. چنین تاسیساتی قادر به غنیسازی تمامی هگزافلوراید اورانیوم تولید شده در ایران خواهد بود.
*ایجاد یك مخزن احتیاطی بر طبق شرایط تجاری برای نگهداری سوخت هستهیی تا میزان مورد احتیاج پنج سال ایران كه برای استفادهی این كشور با مشاركت و تحت نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی ذخیره میشود.
* ایجاد و بسط یك مكانیسم پابرجای چندجانبه با آژانس بینالمللی انرژی اتمی جهت دسترسی قابل اطمینان به سوخت هستهیی بر اساس نظراتی كه در جلسهی بعدی شورای حكام مورد بحث قرار خواهند گرفت.
تجدید نظر در توقف
موافقتنامهی درازمدت با درنظر گرفتن كوششهای جمعی جهت ایجاد اعتماد بینالمللی، شامل مادهای در مورد تجدید نظر در كلیهی جوانب موافقتنامه از قرار زیر خواهد بود:
- تایید آژانس بینالمللی انرژی اتمی مبنی بر این كه كلیهی موارد باقیمانده و نگرانیهای گزارششده توسط آژانس بینالمللی انرژی اتمی از جمله فعالیتهایی كه میتوانسته جنبهی نظامی هستهیی داشته باشد، برطرف شده است؛ و
- تایید این كه هیچ نوع فعالیت و یا مواد اعلام نشدهی هستهیی در ایران وجود نداشته و اعتماد بینالمللی به این كه برنامهی هستهیی ایران منحصرا صلحآمیز و غیرنظامی میباشد، بازگشته است.
سیاسی و اقتصادی
همكاری در امنیت منطقهیی
حمایت از تشكیل كنفرانس جدیدی جهت تشویق گفتوگو و همكاری در مورد موضوعات مربوط به امنیت منطقهیی.
تجارت و سرمایهگذاری بینالمللی
بهبود دسترسی ایران به اقتصاد بینالمللی، بازارها و سرمایه، از طریق حمایت عملی از جذب ایران در ساختارهای بینالمللی شامل سازمان تجارت جهانی و ایجاد چارچوبی برای سرمایهگذاری مستقیم بیشتر در ایران و تجارت با این كشور (از جمله موافقتنامهی تجارت و همكاری اقتصادی با اتحادیهی اروپا) گامهایی در جهت بهبود دسترسی به محصولات و فنآوری كلیدی برداشته خواهد شد.
هواپیمایی غیرنظامی
همكاری در صنعت هواپیمایی غیرنظامی ایران از جمله امكان رفع محدودیتهای موجود بر سر راه تولیدكنندگان آمریكایی و اروپایی كه مانع صدور هواپیماهای غیرنظامی به ایران است و افزایش امكان نوسازی خطوط هوایی غیرنظامی ایران.
شراكت در زمینهی انرژی
تاسیس یك شراكت درازمدت در زمینهی انرژی بین ایران و اتحادیهی اروپا و دیگر شركای علاقهمند با موارد استفادهی واقعی و عملی.
زیرساختهای مخابراتی
حمایت از روزآمد كردن زیرساختهای مخابراتی ایران و تامین اینترنت پیشرفته شامل امكان رفع محدودیتهای وضع شده از سوی ایالات متحده در حوزههای مرتبط و دیگر محدودیتهای صادراتی.
همكاری در زمینهی فنآوریهای برتر
همكاری در حوزههای فنآوری برتر و سایر زمینههایی كه بعدا مورد توافق قرار خواهند گرفت.
كشاورزی
حمایت از توسعهی كشاورزی در ایران از جمله امكان دسترسی به محصولات، فنآوری و ماشینآلات كشاورزی اروپایی و آمریكایی.»
همچنین سفارت انگلیس در تهران امروز بیانیهای را از جانب دولتهای موسوم به 1+5 منتشر كرد كه در آن ادعا شده است، غنیسازی اورانیوم در ایران خطری است كه آنها قادر به پذیرش آن نیستند.
به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، در این بیانیه كه سفارت انگلیس در تهران اعلام كرده دولتهای عضو گروه 1+5 آن را صادر كردهاند، اما تاریخ آن را ذكر نكرده، ادعا شده است: بیتوجهی ایران به نگرانیهای شورای حكام آژانس بینالمللی انرژی اتمی عمیقا ناامید كننده است.
این بیانیه با اشاره به مشوقهای ارایه شده در مجموعهی پیشنهادی 1+5 درخواست خودداری ایران از فعالیتهای مرتبط با غنیسازی را برای حصول آنچه "اعتماد بینالمللی نسبت به این برنامه" نامیده، مطرح كرده است.
در این بیانیه همچنین بدون اشاره به وضعیت منحصر به فرد ایران كه با وجود تحریمهای غربی به چرخهی سوخت هستهیی دست یافته، ادعا شده است: تعلیق چرخهی سوخت به هیچ رو مانع توسعهی برنامهی غیر نظامی صنعتی ایران نمیگردد. از 31 كشوری دارای چنین صنایعی، تنها 13 كشور دارای برنامهی سوخت داخلی هستند. اما ادامهی فعالیتهای غنیسازی به ایران امكان توسعهی دانش لازم برای تولید مواد همجوشی را میدهد كه میتوانند در سلاحهای هستهیی به كار برده شوند. با توجه به نگرانی مرتبط با مقاصد ایران، ما نمیتوانیم چنین خطری را بپذیریم.
در بخش دیگری از این بیانیه بدون ذكر هیچ گونه تضمین محكم و عینی و معیار یا چگونگی حصول اعتماد آمده است: هرگاه اعتماد بینالمللی دوباره نسبت به مقاصد ایران جلب شود، روندی برای از میان بردن تعلیق به دنبال این پیشنهاد خواهد آمد. همچنین ما تمهیدات الزامآور قانونی خواهیم اندیشید تا ایران بتواند با اطمینان به تامین خارجی سوخت در دوران توقف غنیسازی تكیه كند.
در این بیانیه با ادعای این كه این پیشنهاد "هر چیز مورد نیاز برای توسعهی صنعت انرژی اتمی مدرن و غیرنظامی را كه هدف اعلام شدهی ایران بوده است، به این كشور اعطا میكند"، آمده است: رد این پیشنهادها از سوی ایران، تنها تردیدها دربارهی اهداف ایران را تشدید میكند.
در این بیانیه آمده است: در این زمینه ما گزینهی دیگری غیر از ادامهی روند در شورای امنیت سازمان ملل متحد كه دو ماه پیش متوقف شده بود، نداریم. اگر ایران تصمیمات شورای حكام آژانس بینالمللی انرژی اتمی و شورای امنیت را به اجرا درآورده و وارد مذاكرات شود، ما كماكان آمادهی چشمپوشی از اقدام در شورای امنیت هستیم.
متن پیشنهاد و بیانیه گروه موسوم به 1+5 در حالی منتشر میشود كه صاحبنظران و كارشناسان كشورمان انتقاد جدی به محتوی آن دارند.
دكتر جواد منصوری، رییس مركز اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجه در این خصوص در گفتوگو با خبرنگار انرژی هستهیی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) با اشاره به اظهارات اخیر سخنگوی وزارت امور خارجهی كشورمان مبنی بر این كه بستهی پیشنهادی غرب میتواند مبنایی مورد قبول و مناسب برای كار بین ایران و طرف مقابل باشد، اظهار داشت: معمولا یك پیشنهاد اجزای متعددی دارد و در مذاكرات تك تك اجزای آن مورد بحث و گفتوگو قرار میگیرد.
وی با بیان این كه ممكن است چنین پیشنهادی از سوی یك یا هر دو طرف مورد رد یا قبول قرار بگیرد، افزود: معمولا این گونه نیست كه متن یك پیشنهاد اعم از كنوانسیون، قراردادهای دو جانبه و یا حتی توافقنامههای تجاری تماما مورد رد یا قبول واقع شود؛ بلكه آن را مبنایی قرار داده و در دورههای مختلف مذاكراتی در خصوص بندهای مختلف و حتی كلمات آن صحبت و چانهزنی میكنیم.
منصوری با اشاره به سخن دیگر سخنگوی وزارت امور خارجه مبنی بر این كه اكنون فرصتی مناسب برای انجام مذاكراتی جدی و صریح با طرف مقابل فراهم آمده، دربارهی این كه آیا تاكنون مذاكرات جدی و صریح نبوده است؟ گفت: قاعدتا تاكنون مذاكرات فاقد این دو مشخصه بوده؛ چرا كه مشخصا طرف اروپایی باید نسبت به تعهداتش متعهد باشد.
رییس مركز اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجه با بیان این كه متاسفانه طرف اروپایی تاكنون نسبت به تعهداتش متعهد نبوده است، اظهار داشت: این سخن آقای آصفی به آن معناست كه تهران معتقد است برای بررسی دقیقتر راجع به بستهی پیشنهادی، اروپا باید به طور كامل نسبت به تعهداتی كه مطرح میكند پایبند باشد و الان زمانی مناسب برای نمایش این پایبندی است.
وی همچنین دربارهی این سخن آصفی مبنی بر این كه در شرایط كنونی طرفین مذاكرات باید اطمینان سازی كنند، گفت: البته این سخن میتواند به آن معنا باشد كه ما به نقطهنظری دست یابیم كه دو طرف از وضعیت طرف مقابل راضی باشند.
منصوری ادامه داد: بر همگان روشن است كه جمهوری اسلامی ایران اعتمادسازیاش را به طور كامل انجام داده و این طرف مقابلش است كه قصوری آشكار در امر اعتمادسازی داشته و اعتمادسازی دو طرفه در اینجا به این معناست كه چون ایران به وظیفهاش عمل كرده، اكنون نوبت طرف مقابل است و این اروپاییها هستند كه در حال حاضر باید اعتمادسازی كنند.
این مقام وزارت امور خارجه با اشاره به ابهامات و ایرادات فراوانی كه در پیشنهاد 1+5 به كشورمان وجود دارد، گفت: تهران باید گام به گام در مورد اجرایی شدن توافقاتی كه با اروپا داشته، پیش رود و در این پیشروی علاوه بر رفع ابهامات، با مبنا قرار دادن متن اولیهی این پیشنهاد در مذاكراتی دقیقتر به بررسی بند بند و حتی كلمه كلمهی آن پرداخت.
اما دكتر محمد كیارشی، نمایندهی اسبق كشورمان در آژانس بینالمللی انرژی اتمی عقیده دیگری دارد و برای همین در این زمینه با بیان این كه "گفتن این كه طرفین باید اعتمادسازی كنند ضعف دستگاه دیپلماسی كشور است"، گفت: دیپلماتهایمان نتوانستهاند راه برخورد با گرگهای باراندیده دنیا را بیابند.
كیارشی در گفتوگو با خبرنگار انرژی هستهیی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) با اشاره به اظهارات اخیر سخنگوی وزارت امور خارجهی كشورمان مبنی بر این كه بستهی پیشنهادی غرب میتواند مبنای مورد قبول و مناسبی برای كار با طرف مقابل قرار گیرد، اظهار داشت: مسلما طرح چنین صحبتی به معنای پذیرش نهایی طرح پر ابهام 1+5 نخواهد بود.
وی با اشاره به گفتههای دبیر شورای عالی امنیت ملی كشورمان در خصوص طرح پیشنهادی 1+5 افزود: براساس اظهارات آقای لاریجانی برخی اصول این طرح كم و بیش قابل قبول است، اما هنوز ابهامات دارد كه باید به صورت دقیقتر روشن گردد.
نماینده اسبق كشورمان در آژانس بینالمللی انرژی اتمی با اشاره به برخی ابهامات موجود در پیشنهاد 1+5 ازجمله مبهم بودن زمان مذاكرات طولانی مدت در این پیشنهاد، ادامه داد: به عنوان مثال شاید اگر زمانی كه مورد نظر اروپاییها بوده مشخص میبود، ایران برای مدت زمانی معین تعلیق را میپذیرفت، اما این زمان كاملا مبهم است