مسئول میكروویو«سینكروترون»سزامی درگفت‌و‌گوباایسنا:
عضویت«سزامی»رویای ساخت شتابدهنده ملی راتحقق می‌بخشد
تعلیق عضویت مانع ساخت تجهیزات سینكروترون درایران شد

مسئول ایرانی بخش فركانس رادیویی سینكروترون سزامی معتقد است: عضویت ایران در پروژه سزامی می‌تواند رویای ساخت شتابدهنده ملی و دستیابی به بیم لاین‌های اختصاصی را كه در حال حاضر از سوی محققان سازمان انرژی اتمی ایران و پژوهشگاه دانش‌های بنیادی (IPM) دنبال می‌شود محقق ‌كند.

آرش كفطوسیان، مسئول بخش فركانس رادیویی (میكروویو) سینكروترون پروژه «سزامی» ( طرح استفاده از تابش «سینكروترون» برای علوم و كاربردهای تجربی در خاورمیانه) كه در حال حاضر در محل پروژه در «امان» اردن به سر می‌برد در گفت‌وگو با خبرنگار «علمی» خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) اظهار كرد: ایران با دو هدف اصلی تربیت متخصصان خبره در علوم و تكنولوژی شتابدهنده ها به عنوان تكنولوژی روز دنیا و استفاده از نور سینكروترون پس از تكمیل پروژه، متقاضی حضور در پروژه علمی ـ بین المللی سزامی بوده است كه بدین ترتیب زمینه انتقال این دانش به ایران برای تحقق رویای ساخت شتابدهنده ملی ـ كه سازمان انرژی اتمی ایران و پژوهشگاه دانشهای بنیادی (IPM) آن را دنبال می‌كنند - و دست یافتن به بیم لاین‌های اختصاصی فراهم شده است.

وی ادامه داد: حدود دو سال است كه عضویت ایران در سزامی به حالت تعلیق در آمده و در ژوئن آینده نسبت به عضویت دائمی ایران یا لغو عضویت تصمیم گیری می‌شود و این در حالی است كه نمایندگان برخی كشورهای عضو از این موضوع (عدم پرداخت بدهی‌ها از سوی ایران) برای كنار گذاشتن ایران سوء استفاده می‌ كنند؛ البته مسوولان یونسكو و سزامی مایل به باقی ماندن ایران در این پروژه به عنوان عضوی ارزشمند با پتانسیل بالا از نظر تعداد محققان و رشد علمی و صنعتی شدن هستند.

مسئول بخش میكروویو سینكروترون «سزامی» تصریح كرد: مدیر فنی سزامی پس از بازدید از كارخانجات ایران تصمیم به واگذاری طراحی تعدادی از مگنت‌های مورد نیاز این پروژه به ایران داشت اما به دلیل عدم عضویت این موضوع لغو و به اروپا سپرده شد، همچنین قرار است ساخت یك سری از بیم لاین‌ها به ایران سپرده شود كه بسیار وابسته به عضویت ایران است.

كفطوسیان در ادامه به ایسنا گفت: طی دو سال گذشته كه عضویت ایران به صورت تعلیق در آمده برای شركت محققان ایرانی در دوره‌های آموزشی مراكز تحقیقاتی برجسته اروپایی مشكلات متعددی از جمله عدم دریافت ویزا و دعوتنامه ایجاد شده و این موضوع اثر نامطلوبی بر حمایت‌های كمیته سزامی از ایرانیان گذاشته است.

وی كه فارغ التحصیل كارشناسی ارشد رشته مخابرات دانشگاه صنعتی اصفهان است، خاطر نشان كرد: تكنولوژی سینكروترون مسابقه‌ جدیدی است كه كشورهای مختلف وارد آن شده‌اند. شتابدهنده سینكروترون نوری را ساطع می‌كند كه از طیف زیر مادون قرمز تا بالای ایكس را می‌پوشاند و محققان می‌توانند از این باریكه نور به عنوان ابزاری برای آزمایشات علمی مورد نظر خود در زمینه های پزشكی، داروسازی، فن‌آوری نانو، الكترونیك، باستان شناسی، كریستالو گرافی، فیزیك هسته‌یی، مطالعات ذرات بنیادی، شیمی و غیره بهره مند شوند.

وی افزود: در شرایط كنونی عضویت در چنین پروژه‌های بین المللی كه جزو علوم هسته‌یی نیز محسوب می‌شود بسیار مفید بوده و همانگونه كه تاكنون محققان ایرانی از طریق سزامی آموزش‌های زیادی دیده‌اند می‌توانند تولید علم بالقوه‌ای را برای پایه ریزی این فن‌آوری در كشور ایجاد كند.

مسؤول بخش فركانس رادیویی سینكروترون سزامی گفت: در حال حاضر كشور فلسطین نیز به دلیل شرایط داخلی بدهی خود را پرداخت نكرده و قبرس و امارات نیز در صدد عضویت هستند و بر پایه این عضویت علاوه بر برقراری لینكهای متعدد با مراكز علمی دنیا می‌توان در زمان بهره برداری پروژه هم دارای یك یا دو بیم لاین اختصاصی بود.

وی خاطر نشان كرد: بر اساس قانون جدید شرط استفاده از فلورشیپ‌های یك ماهه و شش ماهه كه به عنوان بورسیه به اعضای سزامی اختصاص می‌یابد، عضویت كشورهای داوطلب در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و سزامی است.

كفطوسیان در پایان اظهار كرد: عدم مشاركت ایران در علوم شتابدهنده ها و عدم كسب این دانش سبب می‌شود دانشمندان ایرانی در بسیاری از رشته‌های تحقیقاتی مرتبط و مدرن به كشورهای اروپایی و یا حتی كشورهای عربی عضو سزامی وابسته شوند و امیدواریم با جدیت رسانه‌های خبری، دولت و مجلس شورای اسلامی این روند به سرعت ادامه یافته و در جلسه بعدی شورا سزامی عضویت ایران در طرح رسما اعلام شود.