تبلیغات Nuclear for peace...
جمعه 26 فروردین 1384
اورانیوم عنصر فلزی، با علامت اختصاری U و عدد اتمی 92 است كه میتواند هم به عنوان سوخت برای نیروگاههای هستهای و هم برای بمب اتم بكار برود. 
اورانیوم در سال 1982 توسط كلاپروت، شیمیدان آلمانی در معدن سنگ پجیلند از معدن ساكوتی كشف شده است. پرتوزایی در سال 1896 توسط فیزیكدان فرانسوی به نام هنری بكرل كشف گردید. اما توسط خواهران كوری زمانی كه آنان رادیوم و پلوتونیوم همراه اورانیوم را شناسایی كردند فرمولبندی شد. استحصال اورانیوم از معدن سنگ در سال 1914 انجام گرفت و در سال 1939 داینگ پدیده فیسیون طبیعی را برای عناصر پرتوزایی معرفی كرد. در سال 1942 با كشف پدیده تبدیل ساده به انرژی (E=MCR) اورانیوم به عنوان ماده قدرتمند برای تولید انرژی وارد میدان گردید و از آن زمان به بعد انرژی هستهای یكی از اقلام مهم انرژی مطرح شد.
امروزه حدود 582 معدن اورانیوم با ذخیره 680، 810، 4 تن در رده RAR و EAR كره زمین كشف شده است اورانیومی كه از معدن به دست میآید یك دست نیستند. به عبارت دیگر همه اتمهای اورانیوم دارای یك وزن نیستند. بعضی از آنها سنگینتر و بعضی از آنها سبكترند.
همه اتمهای اورانیوم، یعنی چه اورانیوم سنگین و چه اورانیوم نیمه سنگین و چه اورانیوم سبك، در درون هسته خود دارای 92 پروتون میباشند، اما تعداد نوترونهای آنها متفاوت است. اورانیوم سنگین، در هسته خود تعداد 146 نوترون دارد. در حالی كه اورانیوم نیمه سنگین تعداد 143 نوترون و اورانیوم سبك تعداد 142 نوترون دارد. برای نامگذاری این سه نوع اورانیوم، دانشمندان تعداد پروتونها و نوترونهای آنها را به اسم اورانیوم اضافه میكنند. به عنوان مثال، اورانیوم سنگین را به نام اورانیوم 238 یا U238، اورانیوم نیمه سنگین را به نام اورانیوم 235 یا U235 و اورانیوم سبك را به نام اورانیوم 234 یا U234 مینامند. برای سوخت راكتورهای هستهای و بمب اتم، اورانیوم نیمه سنگین از همه مناسبتر است، اما درصد آن در سنگ معدن اورانیوم چیزی كمتر از یك درصد است. به طور كلی، اورانیوم سنگین به مقدار زیاد یعنی حدود نود و نه و سه دهم درصد و اورانیوم نیمه سنگین به مقدار بسیار كم یعنی حدود هفت دهم درصد و اورانیوم سبك به مقدار فوقالعاده جزیی یعنی به مقدار یك صدم درصد به طور طبیعی، در معدن اورانیوم وجود دارد.
اورانیوم نیمه سنگین یا U235، عنصر اصلی برای راه انداختن و ادامه یافتن چرخه سوخت در راكتور اتمی است. اما مقدار طبیعی آن، یعنی مقدار هفت دهم درصد، كافی نیست و باید غلظت اورانیوم نیمه سنگین از هفت دهم درصد به پنج درصد افزایش یابد. عملیات مربوط به افزایش غلظت اورانیوم نیمه سنگین از هفت دهم درصد به پنج درصد را، اصطلاحاً، عمل غنیسازی اورانیوم مینامند. برای این كار از دستگاهی به نام «سانتریفیوژ» استفاده میكنند. میزان مصرف سالانه اورانیوم در كشورهای مختلف بالغ بر 6500 تن میشود. انتظار میرود مقدار مصرف تا سال 2020 میلادی به 75000 تن در سال فزونی یابد.
مهمترین كشورهای دارای منابع اورانیوم عبارتند از: كانادا، استرالیا، آفریقای جنوبی، برزیل، قزاقستان، ازبكستان، روسیه، نیجریه، نامیبیا. معدنهای اورانیوم دارای 10 هزار تن از بزرگترین معدنها و كوچكترین آن با ذخیره حدود 500 تن به شمار میرود.
گرچه انواع مختلفی از معادن اورانیوم كشف گردیده و در دست بهرهبرداری است اما معادن جای گرفته در ماسه سنگی كه مناسب استحصال هستند. از انواع ارزان و اقتصادی در بازار جهان تلقی میشوند.